Terreur

Woensdag 27 September 2006 om 09:15

Mensen die paniek zaaien met een flauwe grap, zetten dat hele systeem onder druk. Absoluut onaanvaardbaar. (...) Onbegrijpelijk dat mensen nog steeds het lef hebben zulke grappen te maken. Als je zoiets in Amerika doet, kom je voorlopig niet thuis. (...) We worden geregeld met dit soort incidenten geconfronteerd. Ze trekken een zware wissel op onze organisatie. We moeten soms een complete pier afsluiten of een vliegtuig doorzoeken wegens één misplaatste opmerking. Het leidt tot onnodige vertragingen, irritaties en hoge kosten.

Aldus onze Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding, Tjibbe Joustra, in het AD. Een marechaussee medewerker legde voor de microfoon van BNR uit hoe zoiets in zijn werk gaat: een passagier plaatst tijdens een controle een losse opmerking ("Je hoeft me niet te fouilleren hoor, mijn bom zit al in de bagageruimte!") en het circus treedt in werking. Pier afsluiten, passagier arresteren, hondenbrigade erbij, vliegtuig uitladen - veel ellende. Dat soort grappen kunnnen echt niet, jammerde de beste man, want "...we kunnen het risico niet nemen. We moeten elke melding serieus nemen."

Met stijgende verbazing hoorde ik het verhaal aan. Ik hoop van harte dat Joustra en de marechaussees nu op hun beurt een grap aan het maken waren, en zich achteraf uitvoerig hebben bescheurd om de serieuze reactie van de media. Als dit echter serieus was, hebben we pas echt een probleem. En dat probleem schuilt dan niet in het al dan niet misplaatste gevoel voor humor van een paar grapjurken (hoewel dit volgens de marechaussee vrijwel wekelijks speelt), maar in de incompetentie van de mensen die verantwoordelijk zijn voor de beveiliging van de luchthaven. Terrorisme is een doodernstige zaak. Daarom moet je er veel grappen over maken, maar mag je er geen risico's mee nemen. Humor werkt als medicijn tegen verschrikking, als een pleister op een altijd open wond. Hoe gruwelijker de realiteit, hoe harder de grap. Hoe onvoorstelbaarder en onleefbaarder de situatie wordt, hoe absurder de humor. Uit pure noodzaak. Om te kunnen relativeren, om zaken een plaats te kunnen geven. Dat is een heilzaam mechanisme, daar moet je niet aankomen. Het risico van terroristische aanslagen is groot, dat wil zeggen: de kans is klein, maar de impact is groot. Daartegen bestaat maar een antwoord: 100% controle.

Een vergelijking met de wereld van de ICT. Onder normale omstandigheden geldt het ontspannen adagium Trust is good, control is better. Als het er echter op aankomt, bijvoorbeeld met betrekking tot virussen of verdacht netwerkverkeer, verschuift dat naar In God we trust, all others we scan. Dat wil zeggen: zolang de impact klein is, ben je bereid een beperkt risico te lopen en een zeker vertrouwen te geven. Dat houdt de situatie werkbaar. Zodra de impact hoog is, valt dat vertrouwen volledig weg en controleer je alles. Ook al is de afzender bekend, ook al lijkt de bijlage een onschuldig plaatje, ook al ken je de betrokkenen persoonlijk - dat is allemaal irrelevant, je controleert 100%. Het maakt niet uit of iemand een grap maakt en roept dat de bijlage een virus bevat. Je controleert, en laat pas door als je ervan overtuigt bent dat alles in orde is. Het maakt niet uit of iemand zich al jaren voorbeeldig heeft gedragen. Je controleert, en laat pas door als je ervan overtuigt bent dat alles in orde is.

Natuurlijk werkt dat alleen perfect als je controle perfect is. Als daar gaten in zitten loop je alsnog een risico. Vind je dat risico aanvaardbaar, dan leer je ermee leven. Vind je het risico niet aanvaardbaar, dan verscherp je de controle tot je er wel mee kunt leven - ook al betekent dat vertragingen of een degradation of service. Hoe dan ook, de enige parameter die ertoe doet is je controle.

Terug naar Schiphol. Niets van wat de passagier zegt of doet mag op welke wijze dan ook invloed uitoefenen op de mate van controle. Op het moment dat je het gedrag van een passagier het niveau van je scan laat beïnvloeden, is er iets fundamenteel mis. Een slimme terrorist gedraagt zich netjes, wekt geen wantrouwen en slaagt erin door de versoepelde beveiliging te glippen. Een nog slimmere terrorist laat een compagnon op een andere pier de pias uithangen en profiteert van het korte moment van opluchting als een alarm vals blijkt te zijn geweest en de beveiligingsbeambte even wat minder scherp is.

Want daar zit 'm de crux: de beoordeling van het risico moeten we niet aan individuele mensen overlaten. Mensen maken fouten, mensen worden moe, mensen zijn geneigd aardige mensen soepeler te behandelen en lastpakken het leven zuur te maken, mensen raken geirriteerd. Mensen gaan door het lint en reageren in blinde paniek als ze zich niet serieus genomen voelen: de 'terrorist' die met toiletrollen op zijn borst en een sticker 'sexbom' op Lowlands rondliep verdween voor drie dagen in een cel en werd door mannen met bivakmutsen op ondervraagd over zijn 'contacten met Bin Laden'.

De vraag dringt zich op wie hier nu eigenlijk terreur zaait...

Naar de voorpagina | E-mail GJ | twee reacties

Reisgenoten

gravatar for Huib

Je moet inderdaad wel een hele domme terrorist zijn om je aktie aan te kondigen…

Overigens heb ik in het verleden wel voorbeelden gezien van gelijk situatie’s waar niet echt adequaat op werd gereageerd om het zoveelste was…
In een plaatsje waar ik ooit woonde werd het postkantoor overvallen opzich al erg genoeg…
Maar iemand kwam op het briljante idee om dat de dag erna weer te doen.. de 2e dag werd er toch minder adequaat gereageerd… erg suf….

En zo ook een handige truuk die een jaar over 20 a 25 geleden in Naarden is geflikt….
Doe een bommelding in het Golden Tulip hotel, de hele politiemacht rukt uit naar het hotel en vervolgens pleeg je een bank overval… Aardig uitgewerkt toch?

Nu vraag ik me wel eens af of het nodig is om met 6 politie autos en 2 politie motoren bij een aanrijding te zijn, kunnen 4 mensen (= 2 a 3 voertuigen) dat niet afhandelen?

Goed genoeg geklaagd voor nu.. ;-)

Huib · 27-09-’06 09:33 · Reageer op Huib

gravatar for terp

De controle zou dusdanig moeten zijn, dat de beambte terug zou kunnen zeggen, ‘sorry meneer bommen vissen we eruit en gaan niet mee aan board’.

terp ( E-mail ) (URL) · 29-09-’06 11:44 · Reageer op terp



Verder lezen?

Klik op een van onderstaande 'tags' (indien aanwezig) om snel andere artikelen over dat onderwerp op KolesQueeste te vinden.


Gebruik de interne zoekmachine om KolesQueeste te doorzoeken:


Gebruik Google om KolesQueeste of de rest van het Internet te doorzoeken:

Reageer

Word even een reisgenoot en geef uw reactie:

(optioneel veld)
(optioneel veld)
Geautomatiseerde spam is een plaag, beantwoord daarom deze simpele vraag.
Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.

P.S. Wil je een eigen plaatje naast je reactie? Registreer je emailadres dan op Gravatar.com!